Deirdre Bouwman

Het Reis van de Heldin boek met het verhaal van Deirdre en haar foto op de frontcover is op http://www.boekenbestellen.nl te bestellen via deze link:

http://www.boekenbestellen.nl/boek/de-reis-van-de-heldin-nederland-juni-2015-nr-1g/14086

http://www.deirdrebouwman.nl

Deirdre, wat heeft jou ertoe aangezet een boek te schrijven over seksueel misbruik?

Ik ben zelf seksueel misbruikt. De meest ingrijpende en diepste confrontatie met mezelf vond plaats op mijn 26ste – alles wat mij gebeurt vormt doorlopend mijn innerlijke universiteit. Ik heb geleerd om te koesteren wat van waarde is en los te laten wat mij beperkt. Net als een Lotusbloem die haar wortels en voeding haalt uit de bagger en modder – drijf ik nu mee op de natuurlijke stroom die bij mij past en welke mij gelukkig maakt. Ik ben trots en dankbaar dat dit nu de basis is waaruit mijn Lotus, dochtertje van 5, wortel mag schieten! En hier ligt mijn missie: vrouwen die seksueel misbruikt zijn begeleiden voorbij hun trauma, zodat zij een liefdevolle basis in zichzelf scheppen, waaruit een nieuwe gezondere generatie kan bloeien.

Ik was slachtoffer van incest. Wat er allemaal precies is gebeurd, dat weet ik niet meer. Zo rond mijn 6e tot 13e heb ik flarden van herinneringen. Naast seksueel misbruik was mijn vader ook zeer agressief, zowel verbaal als fysiek. Ruzies thuis liepen hoog op, bijna dagelijks.

Het bizarre is dat toch ook een deel van mij onverstoord verder leefde. Ik stond wellicht meer op scherp. Ik was enorm schuldbewust en voelde mij verantwoordelijk voor veel dingen die thuis fout gingen. Als ik stiekem iets wilde uitspoken dan werd dat heimelijk gestraft. Zo leerde ik op mijn 16e een oudere jongen kennen. Ik vond hem wel spannend. Na een avondje uit bracht hij mij thuis. Hij wilde mee naar binnen, maar dat mocht niet van mijn ouders. Ik liet hem toch stiekem binnen. Toen hij mij verkrachtte durfde ik niet te gillen, want ik had hem immers binnen gelaten terwijl mijn ouders dit hadden verboden. Ik ben dat jaar nog 1x verkracht tijdens een avondje stiekem stappen, want ik zou bij een vriendinnetje thuis blijven en logeren.

Het beeld waarmee ik was grootgebracht, was wat het was. Als kind toets je niet of je opvoeding klopt. Je accepteert het zoals het is en bouwt je waarden, normen en overtuigingen op. Je leert je staande houden. Je beeldvorming van liefde, je grenzen, je eigenwaarde, je zelfvertrouwen, alles was gewoon wat het was. Dat ik met deze basis een magneet werd voor meer (seksueel)geweld, naïviteit, en waar een ander wellicht zou bedanken… ik geen alarmbellen hoorde rinkelen als het ging om experimenteren met alcohol en drugs. Als ik achteraf terugkijk dan heb ik echt een engeltje op mijn schouder gehad, want er hadden nog veel ergere dingen met mij kunnen gebeuren.

Ik was 18 toen de plannen rond waren om het thuisfront te verlaten. Ik verhuisde van Spanje naar Nederland om verder te studeren. Ik was aangenomen op Nyenrode. Toen pas heb ik met mijn moeder gedeeld wat er tussen mij en mijn vader speelde. De angst voor mijn vader was groot. Ik weet nog dat ik hem op mijn 25e belde, in Spanje, en de moed had verzameld om verhaal te willen halen over wat er tussen ons had gespeeld. Hij werd woest, ik trok alles uit context – wat verbeelde ik me eigenlijk allemaal – en hij dreigde met het eerste beste vliegtuig naar Nederland te zullen komen om mij een lesje te leren.

Inmiddels had ik mijn nu ex-man leren kennen. Een enorme grote gespierde vent die mij kon beschermen tegen de buitenwereld. Helaas niet van mijn binnenwereld, waardoor onze wisselwerking op elkaar heftig was. Ik hield veel van hem en had mezelf volledig afhankelijk gemaakt. Ik werd gek van mijn onzekerheid en van mijn jaloezie. Ik leerde blowen en de weekenden stonden in het teken van party’s en bijbehorende drugs. Onder invloed kon ik mezelf laten gaan. Maar de werkelijkheid werd emotioneel steeds grimmiger, omdat ik mijn verleden wegstopte i.p.v. deze te verwerken. Mijn vader overleed plotseling aan een verkeerd uitgevoerde liesbreuk, hij raakte even in coma – ik was net te laat in het ziekenhuis. Ik voelde mij verscheurd. Heel even overspoelde een stroom van tranen mij. Toen ik mijn ex-man belde om door te geven dat mijn vader dood was, kon hij weinig meer zeggen dan “dat is z’n verdiende loon”. Daarna durfde ik ook geen verdriet meer te hebben, want dat begreep mijn partner niet. Ik raakte steeds meer van mezelf verwijderd en 3 maanden later tijdens een moment van groot verdriet, na een ruzie, besloot ik, dat het leven, mijn leven, het niet waard was. Als kind heb ik deze gedachten vaker gehad, en bedacht ik manieren hoe ik mijn leven kon beëindigen, maar verder dan bedenken kwam ik niet. Tot dat moment op mijn 26e, ik slikte, in 2 handjes achter elkaar, 40 extacy pillen. Ik werd gelukkig op tijd gevonden en naar het ziekenhuis gebracht. Deze poging overleven was het begin van een diepe, doch langzame wake-up call.

We trouwden en dachten dat emigreren het antwoord zou zijn op onze ‘problemen’. Maar onze problemen reisden vrolijk mee. Intussen zorgde de boosheid (en achteraf bezien, het verlangen naar liefde) t.o.v. mijn vader, voor een enorme innerlijke strijd. Ik werd erdoor verscheurd. Na het zien van “what dreams may come” van Robin Williams, viel er bij mij een kwartje. Ik moest hem vergeven. Als het waar zou zijn dat iemand in zijn eigen hel terecht komt door schuldgevoel… dat wenste ik hem niet toe – daar wilde ik geen schuld aan hebben. Door dit inzicht liet boosheid mij los en kwam er nieuwe ruimte in mezelf. De nieuwe emoties die deze ruimte vulden onderdrukte ik nog steeds met blowen en partydrugs. Zo kon ik gedijen. Maar iets bleef knagen, was dit het nu? Wilde ik mijn leven zo verder leven? Mijn moederwens was ver weggestopt want mijn man was gesteriliseerd. Ik was zo gewend dat alles twee kanten had, waarin blijdschap en verdriet zich in een record tempo afwisselden, dat ik mij geen voorstelling kon maken dat een leven ook ontspannen kon zijn. Dat niet elke keuze die je maakt zich tegen je keert. Dat liefde kan bestaan zonder strijd.

Na een “het roer om” avontuur in Spanje van 2 jaar, verhuisden we terug naar Nederland. Allebei doorliepen we ons eigen proces waarin we zochten naar aansluiting. Mijn man vond die in een motorclub en ik bij een spirituele groep. Ik maakte kennis met voelbare energieën, leerde mediteren en de boeken, waar ik tijdens mijn jeugd al door werd gefascineerd, verslond ik. Ik leerde wat voor effect drugs op het lichaam heeft en nam volledige afstand van het party wereldje.

In 2002 ontving ik een traditionele Maori Moko, een tatoeage die staat voor een belangrijke grens, en welke ook een specifiek persoonlijk levensthema symboliseert. De betekenis ervan luidt: Wherever there is a way in, there’s a way out.

Tijdens een tijdelijke job in de thuiszorg ontmoette ik een sjamaan. Ik was 32. Hij gaf mij het laatste zetje. Ik verzamelde al mijn moed om te scheiden en te kiezen voor mezelf. Ik voelde dat ik moeder wilde worden. Dit kindje verdiende het om in een ‘schoon’ lichaam te groeien. Van de ene op de andere dag stopte ik na 7 jaar met blowen. De waas waarbij ik kon gedijen verdween. De synchroniciteit (positieve samenloop van omstandigheden) waarover ik eerder had gelezen, kon mij bereiken. Ik zag en herkende signalen om stappen te zetten. De Kindertelefoon, de kans die ik kreeg om in de arbeidsbemiddeling te werken. Alle stappen waren opstapjes naar waar ik nu sta. Ik ben net zesenveertig geworden, ben de gelukkige moeder van een prachtdochter, heb de liefste vriend die ik mij kan wensen, run een eigen praktijk… En het allerbelangrijkste… Ik ben mijn eigen beste vriendin, raadgever, glazenbol… ALLES! Voor het prijskaartje wat aan mijn huidige leven hangt zou ik bereid zijn het drievoudige te betalen.

Ik heb ondervonden dat mijn bezieling uit strijd is geboren. Dat mijn inspiratie voortkomt uit wat eerder niet heeft gewerkt. Het waren de beproevingen en uitdagingen die in mij tot oplossingen transformeerden. Ik deel de holistische visie dat we ons als mens verzetten tegen datgene waar we van nature goed in zijn. Dat komt omdat onze natuurlijke talenten en gaven ons buiten onze eigen comfortzone brengen. We worden voortdurend geconfronteerd met nieuwe uitdagingen om onze talenten te verfijnen en polijsten. De weerstand om onze talenten om te zetten in actie is wat we dienen te overwinnen – het is onderdeel van het proces dat ons gelukkiger en creatiever maakt en is tevens de sleutel naar meer overvloed.

Je hebt in jouw boek een brief opgenomen die je schreef nadat je vader is overleden. Wat was jouw doel met die brief?

Ik heb de brief in een opwelling geschreven. Ik kon niet slapen en soms helpt het mij dan om een blog te schrijven of iets anders van werk waar mijn gedachten nog op aanhaken. Die nacht werd het 13 mei, mijn vader – had hij nog geleefd – zou dan 74 jaar zijn geworden, hij is al bijna 20 jaar geleden overleden. I.p.v. een stuk voor werk te schrijven, welde de drang spontaan in mij op om hem een brief te schrijven. Achteraf realiseer ik mij dat deze brief ook een belangrijke boodschap aan mezelf was – hoewel ik meende mijn verleden al positief te hebben afgesloten, bleek er toch nog een stuk te zijn wat ernaar verlangde om op papier gezet te worden. Een stukje informatie voor hem, bewijs voor mezelf… dat alles nu goed is, zoals het is en dat mijn verleden daar 100% bij hoort.

Heb jij jouw vader vergeven?

JA

Is het in jouw beleving een taboe om te vertellen over seksueel misbruik?

Vertellen over seksueel misbruik is voor mij een taboe geweest zolang ik er nog door werd verward. Bij familie had het helemaal een dubbele lading want mijn vader was een geliefde & charismatische broer en oom voor velen, en daarbij ook nog eens overleden. Hoewel ik hem al eerder had vergeven, dacht ik toch blij te zijn dat hij er niet mee was. Hij kon zo overheersend zijn en angstaanjagend kwaad worden, zelfs na zijn dood bleef ik angst voelen. Toen ik vorig jaar, voor het eerst na zijn dood, zijn oudste broer weer zag, gebeurde er iets in mij. Deze oom is het toonbeeld van zachtaardigheid, 180 graden anders dan mijn vader. Het hielp mij realiseren hoe ik mijn verdriet over zijn dood nog niet had toegelaten. Want dat zou betekenen dat ik veel van hem hield en onbewust hield mij iets tegen: hoe kon ik nu houden van iemand die zo ‘fout’ is geweest? Doe ik met mijn erkenning van liefde teniet aan wat hij mij heeft aangedaan? In twee uur tijd hebben mijn tranen mijn ziel gewassen, want het was zo, ik hield en hou intens veel van die man die mij verdriet heeft gedaan – dat gevoel van liefde toelaten had als gevolg dat de hele taboe rondom dit thema van mij afviel. Ik heb recht op mijn boosheid, maar ik heb ook recht op mijn liefde en het is alleen aan mij over alles wat is gebeurd te oordelen. Jarenlang liet ik onbewust opinies en oordelen van andere geliefden meewegen in het oordeel op mijn vader, wat mijn last, uiteraard onbedoeld door alle anderen, enorm heeft verzwaard. En dan bedoel ik ook opinies destijds van m’n moeder die in mijn ogen de situatie bagatelliseerde. Nu weet ik dat de beste hulp die ik had kunnen krijgen zou zijn geweest: erkenning van mijn verhaal en mijn verhaal alleen… deze kwijt kunnen aan een derde die mij oordeelvrij hoort. Iemand die mij blijft herinneren aan mijn kracht en de keuze die er altijd is. Wil je lijden of leiden? Aan het erfgoed wat ik heb meegekregen: hetgoede en het slechte (de uitdagingen) en wat ik eruit heb meegenomen. Hoe ik hierdoor heb geleerd hoe het beter kan. Dat ik als een rots sta voor waar ik in geloof, en dat ik, mijn kind en ieder ander mens het waard is – ieder met z’n eigen verhaal.

Verandert er in jouw ogen iets op dit moment met hoe omgegaan wordt met seksueel misbruik?

Gelukkig wel iets, door bijvoorbeeld het bestaan van de Kindertelefoon is er een ‘plek’ waar je naar toe kunt met je verhaal. En vanuit instanties zoals politie de mogelijkheid tot chatten. Hoewel het gevaar blijft dat jonge kinderen makkelijke prooi zijn om tot geheimhouding te dwingen. Ook bij puberjeugd kunnen onschuldige ‘spelletjes’ verregaande gevolgen hebben door gebruikmaking van chantage.

Het is en blijft een probleem in elk werelddeel. Ik heb er ook geen oplossing voor. Het enige waar ik iets aan kan doen en een bijdrage in kan leveren is dat hen die het aangaan te helpen met de verwerking en proberen bewustzijn te creëren welke lessen achter seksueel misbruik schuil gaan (zowel voor dader als slachtoffer).

Je maakt in jouw brief aan jouw vader de keuze om ‘leider te zijn in plaats van lijder’. Hoe definieer je een leider in deze?

Je bent een lijder wanneer je in onmacht staat t.a.v. een pijnlijke situatie. Wanneer je moeilijke ervaringen door de tijd heen bekijkt i.p.v. alleen als een random geïsoleerde gebeurtenis, dan wordt de waarde die erin besloten ligt pas zichtbaar. Door de pijnlijke situatie te onderzoeken en te kijken wat ik er nog allemaal meer bij heb ‘gekregen’ – trek ik de ervaring breder. Dit doen we sowieso onbewust want ervaring met seksueel misbruik als jong kind, maakt dat we angsten, onzekerheden e.d. ontwikkelen die we vervolgens vaak de rest van ons leven op andere ervaringen projecteren. Om leider van je eigen leven te zijn is het noodzakelijk dat je angsten en onzekerheden in een juist perspectief plaatst. Met de overtuigingen die ik door mijn ervaringen als kind heb opgebouwd, bleven de meeste daarvan, tijdens mijn volwassen leven, onbewust vrolijk meewandelen. Als kind hielpen die overtuigingen mij om mij destijds staande te houden. Als volwassene, stonden de meeste overtuigingen mij in de weg. Toch hadden ze nut. Door die overtuigingen beleefde ik situaties die mijn innerlijke universiteit heeft gevormd. Door de bodem te bereiken leerde ik dat er een ‘andere’ kant bestaat welke ik op wilde. Ik leerde dat hulp van buitenaf mij slechts wat kon brengen, als deze de kracht die ik in mijzelf had juist aansprak. Goedbedoeld meelijden hield mij langer in m’n inmiddels eigen vormgegeven klem. Door de verschillende crisissen in mij ontdekte ik leven-in-balans-brengende en zijnsverheffende inzichten. De innerlijke universiteit in combinatie met de lessen uit opleidingen en de verhalen van Wijzen welke ik koos te bestuderen – maken dat ik sta waar ik sta.

Hoe hebben deze ervaringen jou sterker gemaakt? En kwetsbaarder?

Concreet:

Ik heb geleerd dat waardigheid niet te verdienen valt – het was er altijd al

Ik heb geleerd dat ‘nee’ krijgen of ‘nee’ zeggen los staat van egoïsme en liefde

Ik heb geleerd dat er niet zoiets bestaat als de enige echte soulmate

Ik heb geleerd dat eigenliefde eerder dient te komen alvorens van anderen te kunnen houden

Ik heb geleerd dat om blij te zijn en in vrede te leven geen verdriet of geweld nodig is

Ik sta mezelf toe dat ik fouten mag maken

Heeft jouw vader zich ooit verontschuldigd?

Nee, niet in levende lijve. Wel meen ik hem te hebben ‘ontmoet’, 3x in lucide dromen, waarbij vooral in de laatste droom het oogcontact zo intens en liefdevol was – waardoor ik niet meer kon spreken van een kwestie van ‘schuld’.

Helpt in jouw beleving een ontmoeting met en verontschuldiging door de dader bij seksueel misbruik?

Wanneer iemand een ander kwetst en daarvoor face-to-face oprecht excuus maakt, ligt het nog altijd aan de bereidheid van het aannemen van dit excuus door het ‘slachtoffer’, of het excuus ook daadwerkelijk helpt. Daarbij zien sommige daders vanuit hun werkelijkheid een andere situatie, waarbij ze weinig tot geen schuld ervaren en dan is dergelijke verontschuldiging voor een slachtoffer ook weinig waard. Of iets ‘helpt’ wordt pas zichtbaar door een positief gevolg. Een excuus kan van hulp en waarde hebben op meerdere vlakken: voor degene die het excuus maakt (belangrijk onderdeel van zelfvergeving) EN voor degene voor wie het excuus is bedoeld (oprechte spijtbetuiging door dader waarna idealiter vergeving kan plaatsvinden door slachtoffer). En in die zin heeft vergeving door het slachtoffer nog een belangrijke functie – zo niet de belangrijkste, door te vergeven heft het slachtoffer de energetische verbinding met de dader op. Zolang er nog wrok en boosheid blijft – ook al is dit gericht op de ander – vergiftig en verstart het slachtoffer daarmee haar eigen denken en gevoel. Op de lange termijn kan dit zelfs oorzaak worden van gezondheidsklachten.

Wellicht een scheef voorbeeld – net als ik in een staat van overmacht mijn dochtertje een flinke tik op haar bil gaf, en daar achteraf enorme spijt van had – door haar mijn excuus te maken en te vragen of zij mij wilde vergeven, reageerde zij als 5 jarige liefdevol: “Ja mamma, ik vergeef je… wil jij mij ook vergeven dat ik zo door ging met mijn grote mond?” Ik hoopte op het eerste deel van haar antwoord – het tweede deel van haar antwoord verraste mij compleet! Daar was het mij niet om te doen, toch kreeg ik het cadeau van haar en werd de wisselwerking tussen ons helder. Ik moet sowieso niet slaan, het zou fijn zijn als zij leert om met meer respect te communiceren. En als je het verder wilt trekken… waarom had zij die grote mond, waarin voelde zij zich niet gehoord? Wat zou ik daarin gedaan kunnen hebben? Die weg is eindeloos en hoef je ook niet altijd helemaal uit te pluizen. Soms is het genoeg om te constateren dat je allebei onhandig bent geweest, dat er grenzen zijn overschreden en dat je een volgende keer opzoek gaat naar een manier waarop je allebei eerder en beter een grens aangeeft. Dat was het nut van dit moment van conflict, en daarbij hebben we gevoeld hoeveel we van elkaar houden en dat die liefde de drijfkracht is om van elkaar te leren. Met je bloedeigen kind lijkt dit wellicht meer voor de hand. Het principe werkt hetzelfde met ieder ander mens. De situatie is slechts vorm – wat is de daadwerkelijke inhoud? Wat vertelt die inhoud ons?

Het lastige met misbruik is dat de dader ook ergens slachtoffer van is (geweest) om voorbij de grens van zijn slachtoffer te gaan – daarin zit de onzichtbare/onbewuste aantrekking tussen dader-slachtoffer.

Wat is volgens jou een effectieve manier voor vrouwen met een ervaring van seksueel misbruik om hier mee om te gaan?

Om vorm te scheiden van inhoud – i.p.v. te kijken naar hoe iets plaatsvond… te kijken naar de innerlijk ontwikkeling ten gevolge van die gebeurtenis (op de langere termijn)… welke gevolgen het heeft gehad in de breedste zin. Elke uitdaging of crisis maakt iets in ons wakker… Wat is er wakker gemaakt? Door je focus daar op te richten trek je jezelf uit onmacht en lijden. Inspiratie komt voort uit wat niet heeft gewerkt, deze beproevingen en uitdagingen hebben de kiem in zich om te transformeren tot oplossingen. Oplossingen voor grote problemen en grote groepen mensen. We verfijnen en polijsten onze (onbewuste) talenten, met deze ervaringen, tot het hoogste niveau. Vele van ons werken al met datgene wat er is wakker gemaakt, maar de onbewuste koppeling, aan de pijn waaruit zij voortkwam, blijft als eenzwarte sluier hangen. Die sluier is nutteloos. Door je focus te richten op wat je met jouw ervaring kunt doen/bereiken/betekenen lost die sluier van zelf op en leef je verder met dat wat is wakker gemaakt: jouw unieke talenten!

Ik vind het altijd erg verhelderend om met verhalen te illustreren. Bij vrouwen die seksueel misbruikt zijn en zich hervinden zie ik altijd direct de film Thelma & Louise voor mij. Kun jij illustreren met een film hoe een vrouw die seksueel misbruikt is daar in jouw ogen op een goede manier mee omgaat? Of juist niet?

NEE niet specifiek over seksueel misbruik, wel was “What dreams may come” met Robin Williams voor mij een eye-opener om de boosheid naar mijn vader te kunnen loslaten. En de tekenfilm “Kungfu Panda” I, waarin centraal staat: de wijze schildpad, ‘het’ geheime ingrediënt van de ‘noodle’ soep en de heilige rol. Om zo onze onmetelijke eigen kracht te ontdekken die – in jezelf zit. En de tekenfilm: “Het Lied van de Zee” waarin Ben met zijn 3D bril een dimensie laat zien waardoor deze (kinder-)film geladen is met diepgaande spirituele inzichten en levenslessen, zoals een goed sprookje betaamd.

Is tijd essentieel? Is het mogelijk om binnen 7 weken jezelf te hervinden na seksueel misbruik?

Tijd is altijd essentieel, maar verschilt voor ieder mens. De één heeft een langere rouw verwerking nodig dan de ander. Sommige vrouwen blijven jarenlang slachtoffer. Dan zal mijn verhaal hen ook niet aanspreken. Wanneer een vrouw zich wel herkent in mijn verhaal, of erdoor wordt geraakt en zichzelf wil overwinnen, dan is zij klaar voor mijn aanpak. Voorwaarde is dat zij verantwoordelijkheid wil nemen en de moed heeft om stappen zetten. Voor de noodzakelijke inzichten en het opbouwen van vertrouwen, daarin ligt mijn rol besloten. Binnen 7 weken is het mogelijk om het fundament te leggen waarmee je voelbaar een nieuw leven bent ingestapt, waarin je verleden is verworden tot springplank van de mogelijkheden die je in je hebt zitten.

Hoe zie je de rol van een liefdespartner in dat proces?

Er is nog een belangrijke les die het leven mij heeft geleerd: De enige die ik kan helpen, of voor wie ik verantwoordelijk ben (minderjarige kinderen buiten beschouwing latende), ben ikzelf. Ik kan een ander slechts helpen wanneer deze daarom vraagt. Denken voor een ander is al helemaal uit den boze, want daarvoor beschikken we simpelweg over te beperkte informatie. Een liefdespartner zal zich geneigd voelen te willen beschermen. Misschien zelfs om mee te lijden. Helaas werkt dat averechts. Ik heb aan den lijve ondervonden dat een partner die mijn verantwoordelijkheid volledig bij mij laat… mij het beste stimuleert om tot eigen keuzes te komen. Er bestaan geen foute keuzes, elke keus is n.l. een opstap naar meer begrip. Uiteraard is dat best eng, want daarmee word ik ook helemaal verantwoordelijk voor wat er in mijn leven gebeurt. Ik heb in het verleden ook geleund… voor een periode kan dat leerzaam zijn, maar voor de lange duur bevestigd dat slechts mijn onmacht en duurt mijn lijden onnodig lang voort.

Kan seksueel misbruik zo ernstig zijn dat het onmogelijk is om ervan te herstellen?

Er zijn altijd uitzonderingen, maar kijk naar mij! Ik heb op 26 jarige leeftijd een serieuze poging gedaan om mezelf van het leven te beroven, zo diep zat ik in de put. Als er niet op tijd was ingegrepen, dan had ik het niet overleefd, en dan was ik ook niet hersteld. De psychiatrie/psychologie kan uitkomst bieden, in mijn geval kan ik zeggen dat ik mij erdoor realiseerde dat ik zo gek nog niet was. En dat was het nut van die ervaring voor mij! Of je ervan kunt herstellen hangt volledig af van de vrijwillige keuze van het slachtoffer om te willen werken aan de gevolgen van seksueel misbruik. Je leven met een open mind onderzoeken en de moed hebben om het leven (weer) in eigen handen te nemen zijn daar belangrijke voorwaarden voor.

Wat is het beste advies dat jij vrouwen geeft in jouw boek?

Ik heb 5 inzichten belicht. Elk is van gelijke waarde ten opzichte van de ander. De combinatie maakt ze nog sterker. Daaraan gelinkte adviezen zijn:

1. Een crisis zoals seksueel misbruik is de meest heldere situatie om je grenzen te leren kennen en gebruiken.

2. Als je iets wilt loslaten/vasthouden en het lukt niet, richt dan je focus op het eerst volgende belangrijke dat wel kans van slagen heeft.

3. Zodra je een sterke negatieve emotie ervaart richting iemand anders, onderzoek welk thema dit raakt in jezelf. Ervaar dan het geschenk wat bewustwording jou te bieden heeft. (Byron Katie – The Work is hier uiterst geschikt voor)

4. We voeden zowel ons lichaam en onze gedachten met alles wat we aandacht geven: kies bewust!

5. Wat is het belangrijkste dat jouw partner je nu geeft? Geef dit aan jezelf!

Advertisements