Interview Carla de Ruiter

Interview met Carla de Ruiter, initiatiefneemster van het Pioniersplatform http://www.carladeruiter.nl/pioniersplatform/

Waarom is het belangrijk dat vrouwen pionier zijn?

Onze maatschappij is veranderd en de mensen ook. Er is meer complexiteit dan ooit tevoren in de wereld. Vrouwen hebben recente vermogens ontwikkeld als zelfbewustzijn, introspectie en autonomie. Mede door de biologische neiging van vrouwen om meer naar binnen te keren dan naar buiten, zijn veel vrouwen op zoek naar verdieping in hun leven. Dat kan bijvoorbeeld door een spiritueel pad te lopen dat geworteld is in de grote Oosterse tradities of door te ontdekken wat je passie is. In Nederland zie ik dat het meestal wordt vertaald naar zingeving waarin persoonlijk geluk, vrede of tevredenheid het einddoel is. Ik zie dat er in Nederland pioniers nodig zijn die voorbeelden van betekenis kunnen zijn, die nieuwe rolmodellen kunnen worden in een veranderende maatschappij. Er zijn zoveel thema’s in ons land waarin we met elkaar vastlopen, in de politiek, bij milieukwesties, op grote schaal, maar ook op kleine schaal. Juist vrouwen zijn daarin, met hun nieuwsgierigheid naar wie ze diep van binnen zijn, nodig, zodat ze de antwoorden kunnen geven op de vragen van nu. In leiderschap en innovatie bijvoorbeeld. Dat vraagt van hen niet alleen hun compassie en helderheid, maar ook gerichte betrokkenheid, motivatie, verdiepende transformatie en bovenal: actie. Juist door actie kunnen vrouwelijke pioniers en leiders daadwerkelijk iets veranderen en iets belangrijks bijdragen vind ik.

Waarom zijn er te weinig vrouwelijke pioniers in Nederland?

Dat is een goede vraag waar ik zelf ook lang over nagedacht heb. Ik denk dat er genoeg pionierende vrouwen zijn, alleen laten ze zich nog niet zien. Omdat ze simpelweg nog niet durven, of maar een klein beetje. De Nederlandse cultuur maakt het daarin niet zo makkelijk: Als kind leer je al dat je niet boven het maaiveld uit moet komen. Dus wil je jezelf laten zien, dan vraagt dat lef. Keer op keer zie je, dat wanneer je je anders gedraagt dan de massa, je er niet meer bij hoort. Dat is pijnlijk. Zeker voor een vrouw. We zijn als vrouwen geconditioneerd om ergens bij te horen. We staan altijd in relatie tot iets of iemand anders. Of het nu een familie, een gezin, een partner of collega is. Wil je iets groters dan jezelf laten zien, dan zijn er helaas niet zoveel vrouwen zichtbaar durven zijn.

Waarom start jij het Pioniersplatform? Wat geeft het jou voor jezelf?

Pioniers hebben als eigenschap dat ze meestal alleen werken en zelf het wiel uitvinden, maar ze dragen ook alleen de weerstand die ze op hun weg krijgen. Die weerstand is niet gering. Zéker als je kritisch bent, een afwijkende mening hebt of een bijzondere visie wilt uitdragen. Ik wil vrouwen daarbij ondersteunen en laten zien dat het ook samen kan, met andere gelijkgestemde vrouwen. Juist omdat we zoveel gemeen hebben. Als pionier en als vrouw. Het platform is zowel een netwerk- als een leergelegenheid waarin ik vrouwelijke pioniers samenbreng en leer om meer impact te krijgen met hun idealen voor een betere wereld. De prachtige ideeën die vrouwen hebben om iets te verbeteren in de wereld, zijn altijd groter dan zijzelf zijn. Maar daar zit ‘m dan ook meteen de kneep: In bijna alle gevallen geven we ons idee vorm vanuit de filters van onze persoonlijke zelf. Ons ikje. Veel plannen belanden daardoor in de la of sluiten net niet goed aan bij een doelgroep. Dan doe je veel moeite, maar snap je eigenlijk niet waarom het niet van de grond komt. Een idee dat groter is dan jijzelf, moet je juist benaderen op hetzelfde niveau. Net zo groot als het idee zelf is dus. Daar komt post-persoonlijk leiderschap, zoals ik het heb genoemd, in beeld. Je gaat andere vragen stellen. In plaats van: “Wat is mijn passie en waar word ik gelukkig van”, wordt dat: “Wat heeft deze organisatie of dit vraagstuk nodig?“ Je gaat meer en meer kijken naar de werkelijke complexiteit en omvang van een probleem en ziet dat er een logische ontwikkeling is als je het probleem aanpakt. Het gaat er niet om dat je jezelf wegcijfert, juist niet, maar je zult zien dat je eigen verlangens en motieven helemaal in het plaatje passen. Ik maak alleen het plaatje veel groter. Hoe groter het plaatje wordt, hoe meer je gaat zien. Ik ben in mijn leven op een punt gekomen dat ik de verzadiging ging voelen van het met mezelf bezig zijn en mijn passie volgen. Ik vond het zo’n egotripperij ineens. Ik wilde graag blijven ontwikkelen en trainingen volgen, maar ik leerde niks nieuws meer. Ik had juist wel de passie om iets moois voor de wereld te doen. Die twee leken niet meer op elkaar aan te sluiten. Juist toen maakte ik, in Amerika, kennis met vooruitstrevende denkers: mannen en vrouwen die in mijn ogen autoriteit zijn op het gebied van vrouwen- en cultuurontwikkeling. Ik leerde veel van Elizabeth Debold en ik had een spiritueel leraar die spiritualiteit integreerde met maatschappelijke thema’s. Dat had ik zo gemist. Dat spiritualiteit niet losstaat, maar in het hele leven terugkomt en de maatschappij erbij betrekt. Alles is toch één? Het leek hiermee voor mij te kloppen. Nu, jaren later, combineer ik mijn managementervaring en ondernemerschap met deze verdieping van mijn eigen proces. Het Pioniersplatform brengt iets totaal nieuws hiermee in Nederland. Wat dat mijzelf geeft? Een mogelijkheid om vrouwen te leren hoe het is om vrij en onbelemmerd het leven aan te kijken. Daar word ik blij van. Juist omdat ik vrouwen zie veranderen en de opluchting laat ervaren van de vrijheid die ik in mezelf ervaar. Dat is vervullend en ik voel me verantwoordelijk om deze visie te delen met anderen. Juist daardoor kan vrouwenleiderschap in Nederland nieuwe vormen aannemen. Of zoals ik het graag zeg: “Het brengt meer “Spirit” in vrouwelijk leiderschap.”

Maakt pionieren vrouwen gelukkiger? Ik las laatst een onderzoek dat vertelde dat mannen gelukkiger worden en vrouwen minder gelukkig. Zij noemen als belangrijkste reden dat vrouwen zich méér zorgen maken over hun kinderen, vrienden, ouders. Herken jij dit?

Ja, dat herken ik zéker bij de vrouwen om mij heen. Zo vaak dat vrouwen in een relatie zitten, een goede baan hebben, maar dan de twijfel die er opkomt: en nu? Is dit het nou? En dan op zoek gaan, maar nog niet weten hoe het anders kan. Ik kan me ook wel deels vinden in de verklaring die het onderzoek geeft. Dat zie ik ook gebeuren. Vrouwen die hun rol als moeder vervullen en altijd in relatie staan tot iets of iemand anders. Tot hun partner, tot hun kinderen etc. En wie zijn zij zelf als ze niet meer in relatie zouden staan tot iets of iemand anders? Wat Blijft er over? Wat is er authentiek? Vrouwen zijn geconditioneerd door de oude seksuele rollen van moeder en minnares. Behoeften als begeerd willen worden en nodig zijn, zijn daaruit naar voren gekomen. Ik snap heel goed dat vrouwen die in deze tijd leven zich ongelukkig voelen. De oude rollen die zijn namelijk ooit ontstaan in een tijd dat we als mens moesten overleven. We moesten kinderen krijgen en een goede man hebben, anders overleefden we het zelf niet als mensheid en als vrouw. Dat had dus een functie. Maar zoals ik het zie zijn die oude rollen nooit meegegroeid met de huidige tijd. Nu hebben we het vrij goed. We kunnen ons bezig houden met andere dingen dan overleven. Je voelt je pas vervullend als je levensomstandigheden kloppen met de persoon die je wilt zijn. Juist daarom geef ik vrouwen dit inzicht. Onze toekomst gaat door, als een logisch gevolg van de evolutie. Dat is hoe het gaat. We ontwikkelen. Alleen is dat moeilijker voor ons als mens als je geen voorbeeld voor handen hebt. Daarom vallen we terug. Op huisje, boompje, beestje en weten we niet meer wat ons juist wel gelukkig maakt. Ik voelde me, jaren terug ook niet gelukkig in mijn huwelijk en ging scheiden. Ik had ambities, een goede baan en dan kwam ik thuis en voelde ik me een gevangen in een sleur waarin ik niet uit de verf kwam. Ik snapte pas veel later hoe dat kwam. Door dat inzicht kon ik de omstandigheden voor mezelf creëren die ik nodig had om tot bloei te komen. Pionieren maakt mij gelukkiger, maar ik ben me ervan bewust dat het sterk afhangt van je levensomstandigheden en deels je karaktereigenschappen. Dat zal dus niet voor elke vrouw gelden.

Is er een verschil tussen generaties vrouwen in hun houding tegenover werk, tegenover met jouw passie jouw geld verdienen, tegenover pionieren?

Ja, dat zie ik wel. Zoals ik het hierboven al noemde. Daarvoor hoef ik maar naar mijn eigen familie te kijken. Mijn grootouders waren gelovig, trouwden en kregen kinderen. Dat was voor hen heel vervullend. Het kwam niet eens in je op of je een pionier zou zijn. Dat was een hele andere context. Het geloof gaf richting en je deed wat je als vrouw moest doen. Omdat dat was voorgeschreven door de kerk en de maatschappij. Het gaf orde en structuur. Je bleef thuis bij de kinderen en zowel mijn grootmoeder als moeder werkten niet. Ik werd zelf ook nog aardig traditioneel opgevoed, omdat mijn ouders ook geen ander voorbeeld hadden gehad. Maar doordat er in de afgelopen 40 jaar zoveel voor vrouwen is veranderd, waren er voor mij ook meer mogelijkheden en voor de nieuwe generatie geldt hetzelfde.

Hoe kunnen vrouwen elkaar helpen in hun pionieren? En wat zal jouw Pioniersplatform bieden wat de vele andere vrouwennetwerken niet of niet voldoende bieden?

Ik ben ervan overtuigd dat ieder netwerk iets biedt aan vrouwen als zij zich ertoe aangetrokken voelen. Als ik naar mijn eigen ervaring kijk en naar de vrouwennetwerken die er bestaan en die ik regelmatig bezoek, zoek ik meer verdieping. Thema’s die mij uitdagen. Daarbij bestaat er, voor zover ik weet, geen platform dat Pioniers op deze wijze met elkaar samenbrengt en tegelijkertijd een grote visie deelt als onderlegger. Vrouwen die naar het Pioniersplatform komen, kunnen ook, naast de maandelijkse bijeenkomsten, met elkaar in contact blijven via een online community. Tijdens de bijeenkomsten zullen we met elkaar in gesprek gaan en allerlei thema’s onderzoeken die de moeite waard zijn voor pioniers.

Ik houd van de Koning Arthur legendes met de ridders van de Ronde Tafel in Camelot die samen sterk zijn, hun eigen individuele missie hebben die bijdraagt aan het grotere geheel. Jij vertelde mij dat deze legende de inspiratiebron was voor jou bij het opzetten van jouw Pioniersplatform. Licht dat eens nader toe.

Ja! Dat klopt en ik vond het heel bijzonder dat je dat eruit pikte. Want het is niet zo voor de hand liggend, maar er spreekt een prachtige symboliek uit. Koning Arthur en zijn ridders streden voor vrijheid. Niet alleen voor hun eigen land, maar juist voor vrijheid in het algemeen. Zijn ronde tafel ging uit van gelijkheid. Er was niet één persoon die aan het hoofd zat, dat is ook een beetje lastig met een ronde tafel. Iedere persoon en elke inbreng was waardevol en bracht hen verder. Het waren allemaal helden, die ridders, zo heb ik dat altijd ervaren. Wanneer ik met vrouwen in het platform, maar ook in mijn trainingen, werk, heeft het die basis. Het vrij maken van vrouw zijn. De manier van communiceren is ook anders dan we gewend zijn: Ik ga met hen onderzoeken waar het randje van ontwikkeling is, op dat moment. Dat kan door heel goed te luisteren en te kijken wat er opkomt in je eigen bewustzijn, wanneer je over een thema praat. Ik doe dat niet vanuit het idee dat iedereen haar zegje moet doen, niet vanuit meningen geven, maar door, zonder angst te leren spreken over wat er leeft in jezelf. Van daaruit focussen we op het thema. Dat is de nieuwe ruimte waar van alles op kan komen. Ik weet dus nooit van tevoren waar iets uitkomt of welke richting iets uitgaat. Ik weet wél dat het altijd spannend, verrassend en nieuw is.

Zie jij vrouwen die succesvol zijn als onderneemster of topmanager, mentrix zijn van andere vrouwen die pionieren? Zie jij ze helpen méér vrouwen in pionier posities te krijgen?

Jawel, die zie ik wel voorbij komen, maar dan is het meer op het gebied van marketing, geld verdienen of het werken aan meer zelfvertrouwen. Dat is niet mijn focus. Die ligt meer in de verdieping en het maatschappelijke belang, waardoor de andere aspecten als vanzelf ook meegroeien. Wat ik zie als algemene tendens is dat we het op landelijk niveau nog steeds hebben over thema’s als het glazen plafond en er op politiek niveau veel over gezegd wordt, maar dat de nadruk gelegd wordt op steeds één aspect. Bijvoorbeeld door een quotum in te willen stellen, of maar blijven roepen dat het plafond er nog steeds is. Het zou mooi zijn als ook daar groter gekeken wordt. Ik zie dat er een andere beweging nodig is die veel positiever is, maar die ook de maatschappelijke context in zijn totaliteit meeneemt. Of kijk naar andere landen zoals Ijsland en Scandinavië die op dit vlak al zoveel verder zijn. Zij durven veel meer. Waarom niet leren van hen? Ook op landelijk niveau kunnen we dus verder kijken dan onze eigen neus lang is.

Is de manier waarop vrouwen andere vrouwen bejegenen in jouw beleving kritischer dan mannen zijn ten opzichte van mannen en vrouwen?

Oei… Ja vrouwen zijn soms haaibaaien ten opzichte van elkaar. Echt vreselijk! Mannen zijn veel genuanceerder en prettiger. Zij laten zich niet zo snel verstoren, ook als ze iets uitdragen en in de wereld zetten. Ze doen het gewoon. Zij zijn meer op actie gericht. Ik vond het jarenlang daarom ook veel prettiger om met mannen te werken. Ik heb echt moeten leren om goed met vrouwen om te gaan. Dat klinkt misschien raar, zeker omdat ik er mijn werk van heb gemaakt.

Voor mij was het keerpunt hierin dat ik een tijdlang aan een stilteretraite deelnam in Amerika. Als je stil bent, zie je meer en hoor je meer, met name ook je eigen gedachten. Elke ochtend begaf ik me naar de gezamenlijk dameskleedruimte om te douchen. Ik zag andere vrouwen en merkte dat ik constant zat te vergelijken: “Die ziet er mooier uit dan ik, die heeft iets teveel kilo’s en tjonge… “ik zie er gelukkig nog veel jonger uit dan ik ben.” Het bleef maar in mijn hoofd doorgaan. Het voelde alsof ik mijzelf betrapte op iets heel fouts. Ik schaamde me voor mijn gedachten. Ik doorzag hoe we als vrouw ons telkens positioneren ten opzichte van anderen. Maar ik vond het pijnlijk. Het doet afbreuk aan wie zij zijn en aan wie ik ben. En belangrijker nog misschien: het zorgt ervoor dat je niet vrij bent. Ik liet het idee varen en besefte later dat dit een hele belangrijke ingesleten conditionering is van vrouwen: weer vanuit die oude rollen altijd in relatie zijn geweest…

De volgende dag was ik vrij van die gedachten. Het resultaat: Ik vond elke vrouw inclusief mezelf prachtig! En dat is dus meteen wat je kan creëren in je bewustzijn als je de collectieve ballast loslaat! Dat is een hele nieuwe stap en dat principe is toepasbaar op elke conditionering die we als vrouw in het verleden, generatie op generatie hebben opgedaan. Je wordt een andere vrouw, die altijd vrij is. Je voelt je intens verbonden met al die andere vrouwen, waar dan ook op de wereld. We zijn echt allemaal sisters van elkaar waar we zuinig op moeten zijn.

 

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s